1923-46 arasında, Mustafa Necati, Saffet Arıkan, Hasan Ali Yücel dönemlerinde, büyük bir eğitim devrimi gerçekleştirildiğini, çok az okur yazar insanı olan bir ülkenin en ücra köşesindeki insanlarına kadar eğitimin örnek uygulamalarla yayıldığını belirten Prof. Kocabaş, Köy Enstitüleri’nin bu devrimin çok önemli bir aşaması olduğunu belirtti.
Üretim temelli bir eğitim çalışması olan Eğitim Enstitüleri’nin, bu nedenle okul değil enstitü olarak adlandırıldığını belirten Kocabaş, 1946 sonrasında, bu büyük devrimci eğitim kurumunun giderek yozlaştırıldığını ve kapatıldığını kaydetti.
Hepsinin de, bulundukları yerlerin isimleriyle; Kızılçullu, Beşikdüzü, Hasanoğlan vb. gibi adlarla kurulduğuna, bu enstitülere, özellikle şimdi yaygın olduğu gibi büyük liderlerin isimlerinin yerine yöresel isimlerin verildiğine dikkat çeken Kocabaş, ilk başlarda binaları bile olmayan ve çadırlarda başlayan eğitim sürecinde, okul binalarının da öğrenciler tarafından yapıldığını belirtti. O dönemdeki eğitimcilerin, okullarından mezun olan öğrencilerini, yeni görev yerlerinde de takip ettiğini ve onları büyük bir sevgi ve özenle desteklediklerini belirten Kocabaş, o zamanki eğitimcilerle günümüz eğitim sistemini kıyaslayarak, aradaki farkı çeşitli örneklerle anlattı.
Daha sonra, 1946 sonrasındaki eğitim politikalarının, Cumhuriyet devrimlerinden uzaklaşan yörüngesine dair bilgi veren Kocabaş, yaşadığımız günlerde ise, 4+4+4 eğitim sistemiyle, aslında zorunlu ilköğretim yaşının 3 - 3,5 yıla indirildiğini vurguladı. Gelişmiş ülkelerde 7-8 yıl olan bu sürecin, eğitim 60 aylık çocukların okula alınmasıyla, bir senelik bölümünün, normal koşullarda okul öncesi eğitim dönemi olarak algılanması gerektiğini, bu durumda, zorunlu ilköğretim döneminin 3 yıla düşürülmüş olduğu gerçeğiyle karşı karşıya olduğumuzu, zaten sonuncu 4 yılda pek çok kız öğrencinin ve mesleki okullara yönelen diğer öğrencilerin, temel eğitimden kopacağını, sürecin bu şekilde kurgulanmasının, gelecek kuşakların daha eğitimsiz olmasıyla sonuçlanacağını belirtti.
Zaten resmi istatistiklerin de, Milli Eğitim Bakanlığı’nın okul yatırımlarındaki bütçe payının sürekli düştüğüne işaret ettiğini rakamlarla gösteren Prof. Kocabaş, bu sistemli geriye gidiş sürecine, muhalif olan herkesin, hangi görüş ya da akımdan olursa olsun birlikte mücadele etmesinin büyük önemine dikkat çekti.
Prof. Kocabaş’ın sunumunun sona ermesi sonrasında, Milas Belediye Başkan Yardımcısı, Emekli Öğretmen İlknur Öner ve ADD Milas İlçe Başkanı Elif Kara da söz alarak, kısa teşekkür konuşmaları yaptılar ve Prof.Dr. Kemal Kocabaş’a, günün anısına bazı armağanlar sundular.
Prof. Dtr. Kemal Kocabaş, daha sonra, isteyen okurlarına, çeşitli yazılarından oluşan kitabını imzaladı ve etkinlik sonunda bazı katılımcılarla birlikte yenen yemek sonrasında Milas'tan ayrıldı.
