Kime sorduysam; “Nerede o eski zeytin ve zeytinyağı verimi?” diyor…
Geçen yıl verim alamayan zeytin sahipleri, umutlarını bu yıla bırakmışlardı… Çünkü eskiden beri zeytincilikte genel ve yaygın bir kanı vardır; “Zeytin ağacı iki yılda bir verim yapar!..”
Bu doğru mudur? Yeni zeytin uzmanlarına göre doğru değilmiş… Onlar da diyorlar ki; budamasını, mevsimlere göre ilâçlamasını, bir de gübreleme ve dibini işlemesini bildiniz mi, her yıl zeytin verimi alırsınız” diyorlar… İyi de, ya bizim eski zeytinler söz dinlemiyor, ya da eski üreticiler?
Bu konuda bize söz hakkı düşmez… Yıllardan beri “Yatağan Zeytinciliğini ve Zeytinyağını” marka yaparak, ülke ve dünya çapında tanıtma çabası içindeki değerli arkadaşımız sayın Atilla Totoş çalışıyor… İstediği mesafeye ulaşabildi mi bilmiyorum? Ama zeytin üreticileri olarak, bu çabasından dolayı kendisine çok şey borçlu olduğumuzu ben çok iyi biliyorum…
Bozüyük’te üç ayrı bölümde, gelişmiş halde tam 163 zeytin ağacımız var… Dilmelik sofra zeytini ve çekiçtelik ihtiyaçlarımızdan sonra, geçen yıl 205 litre zeytinyağı elde ettik… Bu yıl ise 48 litre yağ alabildik… Halbuki, bu kadar bakım yapmadığımız halde, önceki yıllarda biz buralardan 500 - 600 litreden aşağı zeytinyağı almazdık!.. Ne oldu bu zeytinlere? Niye bu kadar verimleri düştü?
Geçen yıl da, bu yıl da zeytinleri Turgut’taki rahmetli İzzet Gürgüç amcanın zeytinyağı fabrikasında sıktırdık. Oradaki üreticilerle ve fabrika çalışanları ile görüştük… Bütün fabrikalar tenha, herkes şaşkın, herkes endişe ve umutsuzluk içindeydiler… “Arazideki zeytin ağaçlarında ürün yok; ama ev, sokak, duvar aralarındaki zeytinler ürün yüklü, başka yerlerde durum nasıl bilmiyoruz, ama biz bunu anlayamıyoruz?” diyorlardı…
Geçen ay İzmir’den gelirken dikkatimi çekti: Çine - Gökbel’deki zeytinliklerde, her 10-15 ağaç arasından bir tanesi, dipten tepeye kurumuş halde zeytin ağaçları gördüm… Herhalde sizler de görmüşsünüzdür… Orada rastladıklarımıza sorduk; “Bize, bunlar kanser hastalığına yakalanmış zeytinler diyorlar” demişlerdi, iyi mi? Zati insanlar arasında hızla yayılan baş belâsı KANSER yetmedi de, bir de bizim zeytin ağaçlarına mı dadandı bu meret!?
Bu işin şakası kalmadı dostlar!.. Devlet; Araştırma Üniversitelerinin ve Ziraat Uzmanlarının geniş çaplı araştırmalar yaparak, bizim yapmamız gereken çalışmaları İlçe Tarım Müdürlükleri’ne ve Ziraat Odaları’na bildirmeli, oralardan halkın yapacağı çalışmalar ivedilikle üreticilere duyurulmalı, takibi de resmen yapılmalıdır!.. Yoksa, böyle giderse maazallah, üç-beş sene sonra yiyeceğimiz zeytini ve zeytinyağını rüyamızda göreceğiz gibime geliyor!?
NOT: Bozüyük’te kapı komşumuz olan Merhum İsmet Akalp’in eşi, Emel ve Ali Akalp ile Feriştah Yıldırım’ın anneleri Leyle Akalp vefat etti. Kendisine Tanrı’dan rahmet, yakınlarına taziyelerimi sunarım.
